DE SCHONE TWEETAKT VAN HENK LENFERINK
De wat oudere noppenliefhebbers kennen Henk Lenferink nog als TM-importeur in Nederland: als crosser en endurorijder uit Tubbergen verkocht hij van 1994 tot 2000 de TM’s naast zijn werkzaamheden in de oliebranche. Dat laatste kreeg met Oliehandel Twente later de zakelijke voorkeur, maar de motorsport liet hem nooit meer los. Als sponsor was hij betrokken bij vele talentvolle jeugdrijders uit Oost-Nederland, maar de laatste jaren heeft hij zich gestort op de tweetakttechniek. Zijn missie: de uitlaatgassen van een tweetakt schoner maken. Inmiddels heeft hij zelfs patent gekregen op zijn vinding, waarbij er alleen nog schone benzine wordt verbrand, terwijl de smeerolie – net als bij een viertakt – gewoon onder in het carter blijft.
De enthousiaste Tukker Henk Lenferink is volgens eigen zeggen geen rastechneut, maar eerder iemand die met gewoon boerenverstand een probleem wilde aanpakken. En dat probleem is dat de tweetaktmotor steeds meer onder vuur ligt vanwege zijn uitlaatgassen. Zolang er in het verbrandingsproces smeerolie wordt meeverbrand en door de uitlaat naar buiten wordt geblazen, zal een tweetakt immers nooit serieus aan de moderne milieueisen kunnen voldoen. Tweetakt-enduro’s kunnen anno 2026 alleen nog met veel kunst- en vliegwerk van een kenteken worden voorzien. Zoveel kunst- en vliegwerk zelfs dat bijvoorbeeld KTM alleen de populaire 300EXC nog maar gekentekend levert; de fabrikant vindt het al geen haalbare kaart meer om ook de rest Europees goedgekeurd te krijgen voor een kenteken. Dat lukt momenteel eigenlijk alleen de kleine fabrikanten nog, ook al omdat die slim gebruik kunnen maken van een uitzonderingsregel. Zelfs de tweetakt-crossmotoren lijken het de komende jaren lastiger te gaan krijgen. Er zijn immers al steeds meer circuits die bij de overheid moeten aangeven hoeveel uitstoot er is op hun terrein bij een trainings- of wedstrijddag. In die berekeningen staat de tweetakt helaas ook met drie-nul achter op een viertaktcrosser.
“Ik zag dat probleem al ruim voor de coronatijd ontstaan”, vertelt Lenferink. “Die viertakten presteren momenteel natuurlijk geweldig, maar de kosten rijzen ook de pan uit. Zeker voor hobbyrijders en jeugdrijders is de tweetakt een beter én goedkoper alternatief. Wat heet: de jeugdcross kan niet eens zonder tweetaktmotorblok. Honda is de enige die het met zijn CRF150R heel dapper heeft geprobeerd om de jeugd op een viertakt te krijgen, maar dat is geflopt. Zonder tweetakt is de jeugdcross dus dood! En daarmee ook de toekomst van de motocross, daar ben ik van overtuigd. Als we dus over een jaar of tien nog steeds een leuke jeugdcross willen hebben, moeten we iets doen aan die tweetaktmotor. Die moet schoner, dat is van levensbelang voor onze sport! Natuurlijk zijn er momenteel tal van elektrische initiatieven. Dat is uiteraard erg belangrijk, maar vanuit de sport zelf zie ik daar weinig animo voor. Het geluid is immers een deel van onze crossbeleving. Kijk wat dat betreft ook maar naar de geflopte Formule E-autorace, die het toch niet haalt bij een Formule 1 qua beleving. Net als de MotoE-wegraceklasse bij de MotoGP’s, die dit jaar zelfs weer ophoudt te bestaan. In de huidige jeugdmotocross is de tweetakt ook nog steeds toonaangevend!”
“Hoewel ik geen techneut ben, ben ik nog wel nauw betrokken bij een flink aantal jonge rijders en heb ik ook contact met veel tuners. Zo ontstond het idee om op zoek te gaan naar een oplossing voor het tweetaktprobleem: we moeten af van het feit dat we samen met de benzine twee tot vier procent smeerolie verbranden. Ik was zeker niet de enige die hierover nadacht: wereldwijd zijn er op dit vlak al meerdere initiatieven. Die mensen zoeken het toch vooral in – zeg maar – de viertaktoplossing: een tweetakt met kleppen, nokkenassen, distributie, noem maar op. Dat is volgend mij de verkeerde weg, want de viertaktmotor bestaat al. We moeten juist op zoek naar een simpele oplossing, zonder meer extra onderdelen, want de simpelheid van de tweetakt moeten we proberen te behouden. Samen met onder meer Klaas Hofstede ben ik een kleine tien jaar geleden al begonnen met het blok van een 125-Husqvarna. Mijn oplossing ligt in een soort tussencilinder tussen het carter en de daadwerkelijke tweetaktcilinder. In deze nieuwe tussencilinder vindt de spoeling plaats. De krukas draait dan gewoon in een met motorolie gevuld carter, net als bij een viertakt. Door mijn constructie wordt het tweetaktblok dus wel een centimeter of acht hoger, want het hele spoelproces vindt plaats in een aparte ruimte boven het carter. Tuners zien daar trouwens ook weer grote voordelen in, want die draaiende krukas en die heen en weer slingerende drijfstang zijn eigenlijk verre van gunstig voor een goede spoeling en optimale cilindervulling.”
In Noppennieuws 2 lees je hoe Lenferink de uitlaatgassen van een tweetakt schoner maakt, en dat hij ook is gaan nadenken om het hele idee te beschermen. Via de Kamer van Koophandel, Enterprise Europe Network en het Octrooicentrum Nederland bleek dat er nog geen octrooi bestond op de door mij geclaimde unieke elementen, zodat ik dus een patentaanvraag kon doen. Onlangs heeft een tweede onderzoek opnieuw uitgewezen dat mijn patent uniek is, dus nu ga ik op zoek naar een fabrikant van motoren of motorblokken die dit technische idee wil uitrollen en met dit systeem een stap wil gaan zetten qua duurzaamheid en milieueisen.
Lees alles over de Lowemm-motor van Henk Lenferink in Noppennieuws 2 die nu in de winkel ligt.
